ประวัติของวัด / History of Wat Tummaprateip
คณะสงฆ์/ คณะกรรมการวัด
จดหมายถึงวัด / E-mail Us
เส้นทางมาวัด / Where we are located
โรงเรียนพุทธศาสนาวันอาทิตย์
และภาคฤดูร้อน
กิจกรรมประจำปี / Archive of Past Events
   
   
คติธรรม
รวมภาพพุทธประวัติ
พระไตรปิฏกออนไลน์
ผญาพื้นบ้านอิสาน
เกร็ดความรู้ทั่วไป
บทความน่าสนใจ
   
 
ศิลปวัฒนธรรมและมรดกไทย
ร้านอาหารไทย
บทเพลงสร้างสรรค์
อ่านข่าว
โทรทัศน์
ส่งเพจ
 


ท่านเป็นผู้เข้าชมลำดับที่ / site statistics





 
ขอต้อนรับทุกๆ ท่านเข้ามาเยี่ยมชม มุม "ผญาพื้นบ้านอิสาน" ซึ่งจะได้รวบรวมเอาคติ ข้อคิด ข้อธรรมะ และคำสอน ของบรรพบุรุษชาวอิสานมารวบรวมไว้เท่าที่จะพอค้นหามาได้เป็น การอนุรักษ์มรดกอันล้ำค่านี้ไว้ให้อนุชนรุ่นหลังได้ศึกษา และนำไปเป็นแบบอย่างในการดำเนินชีวิตที่ถูกต้องต่อไป ท่านผู้อ่านท่านใดมีความรู้ความสามารถแตกฉานในคำผญาพื้นบ้านอิสาน ประสงค์จะให้คำปรึกษาแนะนำ หรือจะช่วยส่งคำผญามาโพสต์เป็นวิทยาทานแก่อนุชนรุ่นหลัง ทางผู้จัดทำขออนุโมทนาขอบคุณเป็นอย่างสูงไว้ ณ ที่นี่ด้วย

 



โดย...พระราชคุณาภรณ์ (ดาว พรหมคุณ ป.) อดีตเจ้าคณะจังหวัดศรีสะเกษ(ธ)


* สิทธิการกายน้อมมโนหวลส่อง
สามหน่วยลือเลิศล้ำพระไตรแก้วแก่นธรรม
เป็นมหาคุณกุ้มกวมไตรสิทธิโลก
เซงซาคำกล่าวย่องข้ามฟ้ากระเดืองแดน

ขอพระหลิงโลกเยี่ยมพื้นแผ่นธรณี
พรหมหมู่อาโปไหลโสตสรงพระธรรมล้าง
ปางเมื่อลมเชยต้องตองเตยต๋าวป่า
อาทิตย์เทียวท่องขึ้นแข็งเบื้องฝ่ายอิสาน
วัสสากาลกาลายพ้นเหมันตาหนาวหน่วง
เหมยหมอกฮ้ำแผ่นพื้นผืนกว้าง
ขวางพระลานอัฐมาวารขึ้นพระจันทร์โทเทียวท่อง
แสงสองลงลุมให้ประกายเลื่อมทั่วพนาม
อังคารวันเวียนเต้าตวยตรงตามโลก
ปัจนาคเนาว์แนบเกี้ยวเฝือฝันฝ่ายสิเนรุ
นามกรเกณฑ์ได้มูลิกาปีเอก จริงแหลว
พุทธศกล๋วงเข้าสองก้ำเกิงกัน
สองพันปีแท้ปลายเคียงถ่านต่อสี่
หากเป็นเลขร้อยแถมท้ายหน่วยสอง
รองมาเก้าแถมทวีเลขหนึ่ง
เฮียมได้จำจื่อไว้วันแต้มแต่งกลอน
เป็นคำสอนมีข้อธรรมพระองค์ชี้เหตุ
ป. หากฮู้เหตุเบื้อง กุศลสร้างชาติสิมา
เป็นกำไรเมื่อหน้าภายลุนมาสิได้เพิ่ม
หมายเอาบุญเป็นหมู่เพื่อนภายหน้าชาติสิมา
จังบ่อาทรฮ้อนคราวจรใจจาก
ใจใสดั่งหน่วยแก้วงามเลื่อมดังพระจันทร์
เฮียมหากเห็นอย่างนั้นจึงได้แต่งคำกลอน
ดีกว่านอนคอยวันบ่อนสิคืนเมือบ้าน
ลางเทือกลอนสารปู้เลยหูเข้าถึงหงอน
ยังจักเป็นประโยชน์ย้อนยามหน้อยหนึ่งก็ดี
ต่อแต่นี้ให้ฟังพากย์คกกลอน
เป็นกลอนเจ็ดแปดปลายปนบ้าง...

@ อันหนึ่ง วัดวานี้เป็นทีแดนสงบ
เป็นนาบุญของเฮาสู่คนถนอมไหว้
ไผผู้เดินไปใกล้ภายในเขตต์ควาง
อย่าได้เหยาะหยอกเล่นเสียงห้าวบ่ควร

ยามเมื่อเพิ่นต่อตั้งฟังเทศน์เอาบุญ
อย่าได้ทำเสียงเข็งอวดโตสะหาวต้าน
มันจักเป็นกรรมฮ้ายเปโตหูใหญ่
ให้คอย อด ค่อยเยื้อนยังสิได้แต่บุญ

อย่าเปลือยโตเข้าอารามสงฆ์เขตต์ควาง
ผู้มีศีลอย่างสร้างทางฟ้าฝ่ายนิพพาน
มันหากดูประจานแท้บ่ควรนาให้คิดฮ่ำ
ยามทำบุญเพิ่นก็ยังแต่โก้มาเข้าวัดวา

@ ฟังเด้อหล่าทารกาผู้เกิดใหม่
พี่สิไขต่เจ้าคำน้อยให้จือเอา
เป็นนาบุญของเฮาสู่คนถนอมไหว้
ไผผู้เดินไปใกล้ภายในเขตต์ควาง
อย่าได้เหยาะหยอกเล่นเสียงห้าวบ่ควร

ยามเมื่อเพิ่นต่อตั้งฟังเทศน์เอาบุญ
อย่าได้ทำเสียงเข็งอวดโตสะหาวต้าน
มันจักเป็นกรรมฮ้ายเปโตหูใหญ่
ให้คอย อด ค่อยเยื้อนยังสิได้แต่บุญ

อย่าเปลือยโตเข้าอารามสงฆ์เขตต์ควาง
ผู้มีศีลอย่างสร้างทางฟ้าฝ่ายนิพพาน
มันหากดูประจานแท้บ่ควรนาให้คิดฮ่ำ
ยามทำบุญเพิ่นก็ยังแต่โก้มาเข้าวัดวา

@ ฟังเด้อหล่าทารกาผู้เกิดใหม่
พี่สิไขต่เจ้าคำน้อยให้จือเอา
อย่าได้มัวเมาเล่นเฮฮาเขาสิด่า
ศาสนาของหมู่เจ้าสิสูญเศร้าเสื่อมถอย

@ อันหนึ่งแนวคนเฒ่าเอาบุญเป็นที่เพิ่ง ดีดาย
ศีลธรรมเพียรก่อสร้างรักษาไว้จึ่งควร
อุปมาคือไม้ลำสูงใกล้ตลิ่ง จริงนา
คอยแต่วันสิมิ่งจมปิ้งอยู่เสมอ

อย่าได้ผลัดวันไว้ประกันคืนให้ก้าวล่วง ไปเน้อ
ว่าแต่มื้อใหม่พู้นปีหน้าจังสิทำ
อันว่าสังขารล้ำกายาบ่คงที่ จริงนา
มื่อหนึ่งหนาวคราวหนึ่งฮ้อนเจ็บไข้ท่อกัน

สังขารนี้อนิจจังบ่ตั้งเที่ยง จริงแหล้ว
มีแต่หลอนหลอกล้อลวงให้ล่าหลง
ไผผู้ปลงภาคได้ใจบ่เกี่ยวสังขาร
ปานได้เหาะทั้งเป็นดังหงษ์เหิรฟ้า

กายใจนี้อาศัยทีกันอยู่ จริงดาย
ต่างคนต่างกล้าบ่กลัวย้านหย่อนไผ
คราวเมื่อกายอยากได้สุขเกิดมีมา
ใจบ่โดยดีนำก็เหล่าชิงเป็นฮ้าย

ดีซั่วก็ตามแต่ตัวเขา
อย่าได้เอาเหามาใส่หัวให้ตัวฮ้อน
มันจักรุงรังหยุ่งนุงนังหนักเหนื่อย
ดีซั่วไผก่อไว้กรรมสิให้แก่เขา

คันแม่นย้านกรรมซั่วสิตามทัน
อย่าได้มัวเมาเล่นเฮฮาเขาสิด่า
ศาสนาของหมู่เจ้าสิสูญเศร้าเสื่อมถอย

@ เจ้าผู้น้อยให้ฮีบฮ่ำเฮียนผญ๋า
ไผผู้มีปัญญาจังสิเฮืองเมื่อหน้า
อย่าได้เอฮาเล่นกลางคืนให้ดึกดื่น
มันบ่เป็นประโยชน์แท้สูเจ้าอย่าทำ


@ ไผผู้ทำดีให้ดอมเฮาให้คิดฮ่ำ เอาเน้อ
คำบูฮานกล่าวไว้ใจแจ้งจื่อจำ
จิตต์เพิ่นเอื้อให้โตอ่าวใจนำ
ใจบ่ในนำกันอย่าสิมัวงมโข่ง

ไผจักหาคนได้ให้สมใจโตซอบ
ตั้งแต่โตแท้แท้ก็ยังห้ามบ่ฟัง
อนิจังบ่เที่ยงมั่นทุกข์ขันธ์พายาก
ไผผู้ฮู้ก่อนแแล้วบ่ฮมฮ้อนเมื่อหลัง

บูฮานเว้าพาทีบ่ได้หล่ายจริงดาย
งัวบ่อยากกินหญ้าอย่าได้ข่มเขาขืน
อย่าได้ฝืนใจเขาบาปสิตามเฮาได้
ถึงคราวให้เป็นไปตามแต่ เขาถ่อน

ทุกข์สุขมีในใส้ในใจบ่ไปอื่น จริงดาย
ใจถือทุกข์หากไหม้ในฮ้อนดังไฟ
ใจบ่อาลัยแล้วสุขนาก็มาอยู่
ทุกข์สุขไผอยากได้ตามถ่อนสิเลือกเอา

ยามเมื่อบุญมีได้โภคาอนันต์เนก
คราวยากแค้นก็แสนซ้ำตื่มจน
คนเฮานี้จีรังบ่ตั้งเที่ยง จริงนา
ยามหนึ่งหัวยามหนึ่งไห้บ่เลิงล้วนดังนิพพาน

ปลาดุกปิ้งงอคืนโบฮานว่า กันนา
เข็ดหลาบจำจือไว้ฝังแน่นใส่มโน
ฮู้ว่าผิดแล้วแก้อย่ามัวถืกถือเอา
เฮาบ่สอนโตเฮายากสิวอนเขาได้

ไผผู้ทำใจตั้งพระจันทร์เพ็งปูนเปรียบ
เทียมดังได้หน่วยแก้วมณีเข้าค่าแสน
คันแม่นใจบ่เศร้าเงาพระจันทร์มัวมืด
คือดังกล่าวค่าล้านกระจวนฟ้งแตกสลาย

ยามเมื่อออกปากเว้าให้สว่างหูเขา
เขาบ่ออ เออนำผัดเล่าจำเขาเซ่อ
หลงละเมอไปฉ้ายโกธาป้อยด่า
โตหากเว้าบ่จ้าควรฮ้ายจังสิสม

ยังบ่เห็นไผเว้าว่าเฮานาสุขมาก
ความยากยุ่งบ่เคยพ้อท่อเม็ดงา
มีแต่โออกข้า กายาทุกข์ยาก จริงน้อ
ทั้งชาววัดและบ้านก็โยนให้ใส่กัน

เฒ่าหากมีหลายเฒ่าหัวขาวมีหลายอย่าง
เฒ่าหนึ่งมัวแต่โก้หลงหย่องว่าโต
เฒ่าหนึ่งโมโหฮ้ายกินสุราแทนถั่ว
เฒ่าหนึ่งมัวหยอกเล่นหลานน้อยอยู่เฮือน

@ อันหนึ่ง วัดวานี้เป็นทีแดนสงบ
กลัวเหล่าเสียพงษ์พันธ์ผ่องโตก็หมองไหม้
ให้ค่อยทำดีไว้ทำไปให้ติดต่อ กันเน้อ
ผลจักมาก่อเกื้อเฝือฝั้นตั้งแต่ดี

คนเฮานี้ความพอบ่มีดอก
มีแต่อยากอยู่เรื่อย เงิน ล้วนบ่ได้เซา
ยามเมื่อออกปากเว้าก็ว่าแต่โตจน
มันหากเป็นความจริงเพราะใจเป็นข้า

ครั้นแม่นเข้าป่าไม้เหลียวเบิ่งเทิงบน
ครั้นสินินทาคนให้เบิงฝาบังก้น
อย่าได้พุมพุมเว้าสะหาวโตอวดเก่ง
ลางเทือแมวบักน้อยสิคอยจ้องนั่งฟัง

โทษเพิ่นมองเห็นได้ภูผาปุนเปรียบ
โทษตนมีท่อฟ้าเหลียวข้ามว่าเม็ดงา
ตดตนพอทนได้ตดไผ๋เหม็นขนาด
มันหากเหม็นสู่ก้ำบ่ควรหย้องตั้งแต่โต

แมนจักแข่งขันสู้เฮือแพยังแพ้ง่าย
วาสนายากแท้ซิขันสู้ไป๋เป็น
อุปมาหิงห้อยเทียมพระจันทร์ขันแข่ง เป็นลือ
มันสิเป็นอึ่งเพ้าสะหาวเว้าอวดแข่งงัว

คันได้นั่งแท่นแก้วมณีโชติใสแสง
อย่าได้ลืมเงาโตส่องลงในแก้ว
มันจักเป็นลิงได้มณีใสลูกประเสริฐ
มัวแต่โดดโลดเต้นสิพาแก้วจุ่มจม

ครั้งหากแดงอยู่แล้วเติมครั๋งก็ยังแดง
ครั้นแมนเทปูนขาวตื่มลงสิแปรปลิ้น
ไทยจักเป็นไทยตั้งไทยเดิมไทยใหม่
ก็หากไทยสู้ก้ำสองเซื้อตั้งแต่ไทย

@ อันหนึ่ง วัดวานี้เป็นทีแดนสงบ
เป็นนาบุญของเฮาสู่คนถนอมไหว้
ไผผู้เดินไปใกล้ภายในเขตต์ควาง
อย่าได้เหยาะหยอกเล่นเสียงห้าวบ่ควร

ยามเมื่อเพิ่นต่อตั้งฟังเทศน์เอาบุญ
อย่าได้ทำเสียงเข็งอวดโตสะหาวต้าน
มันจักเป็นกรรมฮ้ายเปโตหูใหญ่
ให้คอย อด ค่อยเยื้อนยังสิได้แต่บุญ

อย่าเปลือยโตเข้าอารามสงฆ์เขตต์ควาง
ผู้มีศีลอย่างสร้างทางฟ้าฝ่ายนิพพาน
มันหากดูประจานแท้บ่ควรนาให้คิดฮ่ำ
ยามทำบุญเพิ่นก็ยังแต่โก้มาเข้าวัดวา

@ ฟังเด้อหล่าทารกาผู้เกิดใหม่
พี่สิไขต่เจ้าคำน้อยให้จือเอา
อย่าได้มัวเมาเล่นเฮฮาเขาสิด่า
ศาสนาของหมู่เจ้าสิสูญเศร้าเสื่อมถอย